Hà Nội, ngày 26 tháng 6 năm 2025 – Trong bối cảnh chuyển đổi năng lượng đang diễn ra mạnh mẽ và Việt Nam đang nỗ lực thực hiện các cam kết nhằm thực hiện mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050, việc nghiên cứu triển khai hệ thống lưu trữ năng lượng sử dụng pin (Battery Energy Storage Systems – BESS), và tích hợp với các giải pháp  năng lượng tái tạo trở thành yêu cầu cấp thiết.

Từ khi Tuyên bố Chính trị về thiết lập Quan hệ đối tác chuyển đổi năng lượng công bằng với Việt Nam (JETP) được công bố vào tháng 12 năm 2022, Việt Nam đã nhanh chóng vào cuộc, thiết lập Ban Thư ký thực hiện JETP và các nhóm công tác chuyên môn, xây dựng Kế hoạch huy động nguồn lực (JETP RMP) trong đó nêu bật các chính sách và danh mục dự án ưu tiên để hiện thực hóa lộ trình chuyển đổi năng lượng tại Việt Nam. Trong tiến trình này, việc đầu tư phát triển hệ thống lưu trữ năng lượng đóng vai trò nền tảng để xử lý tính gián đoạn của năng lượng tái tạo, tăng cường tính linh hoạt của hệ thống và cải thiện độ tin cậy và khả năng phục hồi của lưới điện và góp phần phát triển hệ thống truyền tải điện thông minh và đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia. Xây dựng các tiêu chuẩn và quy chuẩn quốc gia cho BESS có ý nghĩa then chốt trong việc giảm rủi ro kỹ thuật và tài chính, tạo hành lang pháp lý rõ ràng cho việc huy động đầu tư trong nươc và quốc tế cho các dự án chuyển đổi năng lượng tại Việt Nam nói chung và các dự án JETP nói riêng.  

Nhằm tăng cường công tác xây dựng tiêu chuẩn quốc gia trong lĩnh vực này, đồng thời nâng cao nhận thức và tăng cường hợp tác quốc tế, Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia (STAMEQ) phối hợp cùng Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc (UNDP) tổ chức Hội thảo “Trao đổi kinh nghiệm về tiêu chuẩn, quy chuẩn và quản lý hệ thống pin lưu trữ năng lượng”. Hội thảo do Chương trình Hợp tác thúc đẩy chuyển đổi vì khí hậu của Chính phủ Anh (UK PACT) tài trợ.

Sự kiện quy tụ các chuyên gia hàng đầu đến từ Hoa Kỳ, Hàn Quốc, Trung Quốc, Singapore, Malaysia và Việt Nam, cùng đại diện cơ quan quản lý, doanh nghiệp, viện nghiên cứu và tổ chức quốc tế hoạt động trong lĩnh vực tiêu chuẩn và năng lượng. Hội thảo hướng đến thúc đẩy sự hài hòa giữa tiêu chuẩn quốc gia với thông lệ quốc tế, đồng thời nâng cao năng lực xây dựng, thử nghiệm và chứng nhận BESS tại Việt Nam.

Mở đầu hội thảo, ông Hà Minh Hiệp – Chủ tịch Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia (STAMEQ) khẳng định: “Hội thảo lần này mang ý nghĩa đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam đang thực hiện cam kết chuyển đổi năng lượng công bằng và đạt phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050. Trong tiến trình đó, hệ thống lưu trữ năng lượng không chỉ là một giải pháp công nghệ, mà còn là một cấu phần thiết yếu để đảm bảo ổn định hệ thống điện, tối ưu hóa nguồn tái tạo và nâng cao khả năng dự phòng trong điều kiện khí hậu ngày càng bất định. Để triển khai BESS an toàn, hiệu quả và quy mô lớn, cần một hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật và cơ chế quản lý phù hợp.”

Bà Anna Gibson – Tham tán khí hâu, Đại sứ quán Anh tại Việt Nam Bộ Ngoại giao, Khối Thịnh vượng chung và Phát triển của Vương quốc Anh nhấn mạnh: “Việc xây dựng tiêu chuẩn cho hệ thống lưu trữ năng lượng là điều then chốt để bảo đảm an toàn và độ tin cậy, thúc đẩy tính nhất quán kỹ thuật và bảo đảm chất lượng, hài hòa với thông lệ quốc tế, hỗ trợ khả năng huy động tài chính và tạo niềm tin cho nhà đầu tư, đồng thời giúp tích hợp hiệu quả vào lưới điện.”

Đại diện UL Standards & Engagement (ULSE), ông Kolin Low, chia sẻ về hệ thống tiêu chuẩn quốc tế liên quan đến an toàn và lắp đặt BESS, cùng các thông lệ kỹ thuật đang được áp dụng rộng rãi. Phía Viện Năng lượng (Bộ Công Thương) trình bày các định hướng chính sách của Việt Nam, trong đó nhấn mạnh vai trò của lưu trữ năng lượng trong điều tiết phụ tải và nâng cao hiệu quả vận hành hệ thống điện.

Từ Trung Quốc, ông Liang-Tang – Phó Tổng thư ký Hiệp hội Lưu trữ Năng lượng Trung Quốc (CNESA) đã nêu bật các quy định kỹ thuật và chiến lược hợp tác quốc tế nhằm xây dựng hệ sinh thái BESS bền vững. Đại diện Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) cũng chia sẻ kinh nghiệm ứng dụng thực tế các hệ thống lưu trữ trong lưới điện quốc gia, góp phần tăng tính linh hoạt và thích ứng trước tỷ trọng năng lượng tái tạo ngày càng cao.

Ông Kim Taemin – nghiên cứu viên cao cấp tại Viện Thử nghiệm và Chứng nhận Hàn Quốc (KTC) giới thiệu chương trình chứng nhận BESS tại Hàn Quốc, với các yêu cầu kỹ thuật và quy trình kiểm định nghiêm ngặt. Cùng với đó, đại diện VSQI đã trình bày hệ thống tiêu chuẩn quốc gia hiện đang được xây dựng đối với lĩnh vực lưu trữ năng lượng, đồng thời chia sẻ kế hoạch hoàn thiện và mở rộng trong thời gian tới.

Ở góc độ doanh nghiệp, ông Phan Quang Minh – Trưởng phòng Kinh doanh BESS, Công ty Cổ phần Năng lượng VINENERGO nhấn mạnh năng lực phát triển BESS trong nước có thể góp phần giảm chi phí nhập khẩu, tăng tính tự chủ công nghệ và thúc đẩy chuỗi cung ứng trong nước. Trong khi đó, ông Victor Ho – Thành viên Hội đồng Viện Kỹ sư Phòng cháy Chữa cháy Singapore chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn trong xây dựng quy chuẩn kỹ thuật và đảm bảo an toàn tại Singapore và Malaysia.

Một nội dung nổi bật khác đến từ Công ty POEN, giới thiệu công nghệ tái sản xuất và tái sử dụng pin từ xe điện (EV), mở ra cơ hội thúc đẩy kinh tế tuần hoàn và giảm thiểu chất thải điện tử tại Việt Nam.

Tổng kết chương trình, ông Patrick Haverman – Phó Trưởng Đại diện Thường trú UNDP tại Việt Nam, đánh giá cao chất lượng nội dung và tinh thần hợp tác giữa các bên. “Hội thảo hôm nay đã cho thấy tiềm năng to lớn của hệ thống lưu trữ năng lượng trong quá trình chuyển đổi công bằng, đồng thời đưa ra những bước đi cụ thể để biến tham vọng thành hành động. Chúng ta đã cùng nhau chia sẻ kinh nghiệm quốc tế, thảo luận về các thách thức kỹ thuật và hiểu rõ hơn vai trò của tiêu chuẩn trong bảo đảm triển khai BESS một cách an toàn, hiệu quả và có thể mở rộng,” ông nói. “UNDP rất vinh dự được đồng hành cùng Bộ Khoa học và Công nghệ, Uỷ ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia và các đối tác trong khuôn khổ JETP để phát triển các tiêu chuẩn quốc gia, nền tảng thúc đẩy đầu tư và tạo lập niềm tin thị trường. Việc tháo gỡ rào cản kỹ thuật và xây dựng môi trường thuận lợi sẽ là chìa khóa để nâng cao năng lực lưu trữ năng lượng theo đúng mục tiêu Quy hoạch điện VIII.”

Thông qua hội thảo, Viện Tiêu chuẩn Chất lượng Việt Nam và UNDP kỳ vọng tiếp tục mở rộng hợp tác với các bên liên quan trong lĩnh vực tiêu chuẩn và năng lượng từ xây dựng quy định, thử nghiệm, chứng nhận, đến phát triển sản xuất trong nước và tích hợp hiệu quả vào hệ thống điện quốc gia. Đây là nền tảng thiết thực góp phần hiện thực hóa mục tiêu phát triển xanh, công bằng và bền vững của Việt Nam.

Liên hệ dành cho báo chí:
Phan Hương Giang
Phụ trách báo chí và truyền thông, Biến đổi khí hậu, Năng lượng và Môi trường
Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc
Email: phan.huong.giang@undp.org  Mobile: 0948466688