UNDP va “O‘zdavyerloyiha” yerdan barqaror foydalanishni rejalashtirish va ekotizimlarni tiklash sohasidagi hamkorlikni mustahkamlamoqda

29-September, 2026

Signing of MOU between UNDP and UzDavYerLoyiha

Photo: UNDP Uzbekistan

Toshkent, 2026-yil 29-sentabr — Bugun Birlashgan Millatlar Tashkiloti Taraqqiyot Dasturining (UNDP) O‘zbekistondagi vakolatxonasi hamda Qishloq xo‘jaligi vazirligi huzuridagi “O‘zdavyerloyiha” davlat ilmiy-loyihalash instituti o‘rtasida Anglashuv memorandumi imzolanib, tomonlar o‘rtasidagi hamkorlik yanada mustahkamlandi.

Ushbu hamkorlik Global ekologik jamg‘arma tomonidan moliyalashtirilayotgan va UNDP hamda O‘zbekiston Respublikasi Ekologiya va iqlim o‘zgarishi milliy qo‘mitasi tomonidan amalga oshirilayotgan, Tabiatni muhofaza qilish xalqaro ittifoqi (IUCN) esa loyiha hamkori sifatida ishtirok etayotgan “O‘zbekistonda yuqori tabiiy qiymatga ega landshaftlarni kompleks muhofaza qilish, boshqarish va tiklash” (ECOLAND) loyihasini amalga oshirishga hissa qo‘shadi.

Photo: UNDP Uzbekistan

Hamkorlik doirasida Institutning dala o‘lchovlarini o‘tkazish, fazoviy ma’lumotlarni to‘plash va qayta ishlash, fazoviy ma’lumotlarni xaritalash, tahlil qilish va boshqarish uchun Geografik axborot tizimi (GIS) vositalari asosida rejalashtirish, shuningdek, ekotizimlarni muhofaza qilish va tiklash masalalarini yanada samarali integratsiya qiluvchi yerdan foydalanishni rejalashtirish sxemalarini ishlab chiqish bo‘yicha texnik salohiyatini kuchaytirishga xizmat qiluvchi yangi uskunalar topshirildi. Topshirilgan jihozlar qatoriga yuqori aniqlikdagi yer o‘lchash va geofazoviy xaritalash ishlarida birgalikda qo‘llaniladigan Global navigatsiya sun’iy yo‘ldosh tizimi (GNSS) bazaviy stansiyasi va GNSS rover qabul qilgichi, shuningdek, kompyuter/ish stansiyasi uskunalari hamda A3 formatdagi printer kiradi.

Memorandum UNDP va “O‘zdavyerloyiha” o‘rtasida yer degradatsiyasi neytralligi (LDN) tamoyillariga mos kompleks yerdan foydalanishni rejalashtirish, integratsiyalashgan fazoviy rejalashtirish, GIS asosidagi rejalashtirish vositalari, bilim almashinuvi hamda institutsional salohiyatni rivojlantirish sohalarida hamkorlik uchun asos yaratadi. Shuningdek, u yer resurslarini barqaror boshqarish va ekotizimlarni tiklash bilan bog‘liq fazoviy ma’lumotlar, GIS mahsulotlari va texnik bilimlarni o‘zaro almashishga ko‘maklashadi.

Photo: UNDP Uzbekistan

“Samarali yerdan foydalanishni rejalashtirish ishonchli ma’lumotlar va kuchli institutlarga tayanadi, ammo uning haqiqiy ahamiyati dalillarni joylarda asoslangan qarorlarga aylantira olishdadir. Ekotizimlarni tiklash va muhofaza qilish masalalarini fazoviy rejalashtirishga tizimli ravishda integratsiya qilish orqali ushbu hamkorlik tabiiy resurslarni asrashga va jamoalarning iqlim o‘zgarishiga chidamliligini mustahkamlashga ko‘maklashishi mumkin”, — dedi UNDPning O‘zbekistondagi Doimiy vakili Akiko Fujii.

Photo: UNDP Uzbekistan

Hamkorlik, shuningdek, O‘zbekiston Hukumatining tumanlar darajasida yerdan foydalanishni rejalashtirish tizimini takomillashtirish bo‘yicha sa’y-harakatlarini qo‘llab-quvvatlaydi. Memorandumga muvofiq, “O‘zdavyerloyiha” Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilangan milliy me’yoriy asos doirasida tumanlarning yerdan foydalanishni rejalashtirish sxemalarini ishlab chiqish uchun mas’ul hisoblanadi.

ECOLAND loyihasi doirasida UNDP va uning hamkorlari landshaftlarni kompleks boshqarishni kuchaytirish, degradatsiyaga uchragan ekotizimlarni tiklash, barqaror turmush vositalarini qo‘llab-quvvatlash hamda ekologik qarorlar qabul qilishda dalillar va bilimlardan samarali foydalanishni yaxshilash ustida ish olib bormoqda. Ushbu ustuvor yo‘nalishlar ekotizimlarni muhofaza qilish va tiklashni barqaror rivojlanish natijalari bilan uyg‘unlashtirishga qaratilgan loyihaning kengroq maqsadlarini aks ettiradi.

Shu bois, uskunalarning topshirilishi shunchaki texnik yangilanish emas. U mutaxassislarga sifatli geofazoviy ma’lumotlar va xaritalashdan yerdan foydalanish bo‘yicha yanada asoslangan qarorlarga o‘tishga yordam berish, shu orqali landshaftlar, tabiiy resurslar va ekotizimlarni yanada barqaror boshqarishni qo‘llab-quvvatlashga qaratilgan.

Marosimda UNDP, O‘zbekiston Respublikasi Ekologiya va iqlim o‘zgarishi milliy qo‘mitasi, Qishloq xo‘jaligi vazirligi, “O‘zdavyerloyiha” instituti hamda ommaviy axborot vositalari vakillari ishtirok etdi.
 

Photo: UNDP Uzbekistan

ECOLAND loyihasi haqida

ECOLAND loyihasi Global Ekologik Jamg‘arma (GEF) tomonidan moliyalashtiriladi hamda BMT Taraqqiyot Dasturi (UNDP) va O‘zbekiston Respublikasi Ekologiya va iqlim o‘zgarishi milliy qo‘mitasi tomonidan, Tabiatni muhofaza qilish xalqaro ittifoqi (IUCN) mas’ul hamkor sifatida ishtirok etgan holda amalga oshiriladi.

Loyiha G‘arbiy Tyanshan, Nurota va Ko‘hitangtog‘ landshaftlarida integratsiyalashgan landshaft boshqaruvini takomillashtirish, ekotizimlarni tiklash va biologik xilma-xillikni muhofaza qilishga qaratilgan.

Loyiha doirasida 1,3 million gektar hududda boshqaruvni yaxshilash, qariyb 140 ming gektar yaylov va o‘rmonlarni tiklash, qariyb 350 ming gektar maydonda takomillashtirilgan amaliyotlarni joriy etish hamda 881 ming gektar biologik xilma-xillik uchun muhim hududlarni (Key Biodiversity Areas) muhofaza qilishni kuchaytirish ko‘zda tutilgan.

Loyihaning asosiy yo‘nalishlaridan biri — to‘qqizta maqsadli tumanda yer degradatsiyasining neytral balansiga (LDN) mos integratsiyalashgan hududiy rejalashtirishni joriy etishdir. Ushbu faoliyat GIS asosidagi qarorlar qabul qilish, institutsional salohiyatni mustahkamlash va geofazoviy ma’lumotlardan samaraliroq foydalanish orqali qo‘llab-quvvatlanadi.