English

ADAPTATION/RELOCATION OF THE BRIDGE AND EXPANSION OF THE ACCESS ROAD TO THE SAINT ARCHANGELS MONASTERY IN PRIZREN

Financed by European Union's Instrument contributing to Stability and Peace (IcSP).

Implemented by the United Nations Development Programme (UNDP) in Kosovo.

The short History

Over the Lumbardh Gorge, 2.5 km south-east from Prizren, there are ruins of the Monastery of Archangel, built by Stefan Dusan Nemanja in 1343, and ruins of a fort on the nearby hill, as a defence facility. The complex is made of the Lower City, called by the people the “Dusan City”, and the Upper City, known as the “Upper Castle”. The Lower City, the monastery complex, according to existing traces, used to be a complex of buildings inside the fencing wall, which surrounded the city on all sides. This complex also holds the Archangels Church (Michael and Gabriel), with the tomb of the King, built over the foundations of a Paleo-Christian church. The Upper City – the Castle – is built on the hill, 120 m above the Archangels Complex. Its shape is irregular, since it pursued the field configuration. Although it has not been studied thoroughly, it is assumed that it used to have four or five towers. Within the complex, there are ruins of the St. Nicolas Church, a water stern, and remnants of various facilities.

Interventions

Due to historical background, the location is being frequently visited. However, due to geographical position, the access to the monastery of St Archangels often represented safety issue. The project interventions included excavation of new bridge foundations and disassembling and re-assembling of the existing bridge to ensure the passage of larger vehicles. The intervention also included the expansion of the access road and lighting around the monastery. The interventions involved specialised Kosovo Security Forces staff and equipment making the project unique in Kosovo.

Albanian

ADAPTIMI/ZHVENDOSJA E URËS DHE ZGJERIMI I RRUGËS HYRËSE NË MANASTIRIN E SHËN ARKANGJELIT NË PRIZREN

Financuar nga Instrumenti i Bashkimit Evropian për Stabilitet dhe Paqe (IcSP).

Zbatuar nga Programi i Kombeve të Bashkuara për Zhvillim (UNDP) në Kosovë.

Historiku i shkurtër

Mbi Grykën e Lumbardhit, 2.5 km në juglindje të Prizrenit, gjenden rrënojat e Manastirit të Krye Engjujve, të ndërtuar nga Stefan Dushan Nemanja në 1343, dhe rrënojat e një fortese në kodrën aty pranë, si një strukturë mbrojtëse. Kompleksi është i përbërë nga Qyteti i Poshtëm, i njohur nga njerëzit si “Qyteti i Dushanit” dhe Qyteti i Epërm, i njohur si “Kalaja e Epërme”. Qyteti i Poshtëm, kompleksi i manastirit, sipas gjurmëve ekzistuese, dikur ishte një kompleks ndërtesash brenda murit rrethues, i cili rrethonte qytetin nga të gjitha anët. Ky kompleks përfshin edhe Kishën e Krye Engjëjve (Mikeli dhe Gabrieli), me varrin e Mbretit, të ndërtuar mbi themelet e një kishe paleo-kristiane. Qyteti i Epërm - Kalaja - është ndërtuar në kodër, 120 m mbi Kompleksin e Krye Engjujve. Forma e tij është e parregullt, pasi ndjek konfigurimin e fushës. Edhe pse nuk është studiuar në tërësi, supozohet se dikur kishte katër ose pesë kulla. Brenda kompleksit gjenden rrënojat e Kishës së Shën Nikollës, një sternë uji dhe mbetje të objekteve të ndryshme.

Ndërhyrjet

Për shkak të sfondit historik, lokacioni është duke u vizituar shpesh. Sidoqoftë, për shkak të pozitës gjeografike, qasja në manastirin e Krye Engjujve shpesh paraqiste çështje sigurie. Ndërhyrjet e projektit përfshinë gërmimet për themelet e reja të urës dhe de-montimin dhe ri-montimin e urës ekzistuese për të siguruar kalimin e automjeteve më të mëdha. Ndërhyrjet përfshinë edhe zgjerimin e rrugës hyrëse dhe ndriçimin përreth manastirit. Ndërhyrjet përfshinë trupa dhe pajisje të specializuara të Forcave të Sigurisë së Kosovës, çka e bën një projekt unik në Kosovë.

Serbian

PRILAGOĐAVANJE/PREMEŠTANJE MOSTA I PROŠIRENJE PRISTUPNOG PUTA DO MANASTIRA SVETOG ARHANGELA U PRIZRENU

Finansira Instrument Evropske Unije koji doprinosi stabilnosti i miru (IcSP).

Sprovodi Program Ujedinjenih Nacija za Razvoj (UNDP) na Kosovu.

Kratka istorija

Preko klisure Bistrice, 2,5 km jugoistočno od Prizrena, nalaze se ruševine manastira Svetih Arhangela, koji je sagradio Stefan Dušan Nemanja 1343. godine, i ruševine utvrđenja na obližnjem brdu, kao odbrambenog objekta. Kompleks je napravljen od Donjeg grada, koji su u narodu nazivali "Dušanov Grad", i Gornjeg grada, poznatog kao "Gornji dvorac". Donji grad, manastirski kompleks, prema postojećim tragovima, nekada je bio kompleks zgrada unutar ogradnog zida koji je okruživao grad sa svih strana. U ovom kompleksu se nalazi i crkva Arhangela (Mihailo i Gavrilo), sa kraljevom grobnicom, sagrađena na temeljima paleohrišćanske crkve. Gornji grad - dvorac - izgrađen je na brdu, 120 m iznad kompleksa Arhangela. Njegov oblik je nepravilnih linija, jer je pratio konfiguraciju terena. Iako nije temeljno proučen, pretpostavlja se da je nekada imao četiri ili pet kula. Unutar kompleksa nalaze se ruševine crkve Svetog Nikole, korita za vodu i ostaci raznih drugih objekata.

Intervencije

Zbog istorijske pozadine, ova lokacija se često posećuje. Međutim, zbog geografskog položaja, pristup manastiru Svetih Arhangela često je predstavljao bezbednosno pitanje. Projektne intervencije obuhvataju iskopavanje novih temelja mosta i demontažu i ponovnu montažu postojećeg mosta kako bi se osigurao prolazak većih vozila. Intervencija je takođe obuhvatala i proširenje prilaznog puta i osvetljenje oko manastira. Intervencije su sadržale i angažovanje specijalizovanog osoblja i opreme Kosovskih bezbednosnih snaga, što je projekat učinilo jedinstvenim na Kosovu.